انحلال شرکت چیست و چگونه انجام می‌شود؟

مقدمه انحلال شرکت

پایان عمر هر شرکت، انحلال شرکت نام دارد. لازمه پایان عمر شرکت این است که دارایی جمعی از حالت مشاء بیرون آورده شده و میان آنان تقسیم شود. همچنین باید بدانید که تقسیم کردن دارایی بین شرکا، هنگامی امکان پذیر خواهد بود که طلبکاران شرکت طلب خود را از شرکت دریافت کرده باشند. به این منظور قانون گذار تصفیه اموال شرکت را پس از انحلال آن پیش بینی نموده است. در این مطلب قرار است به طور کامل درباره انحلال یک شرکت صحبت کرده و همه مواردی که لازم است بدانید را بیان کنیم.

موارد انحلال شرکت

جهت انحلال یک شرکت، لازم است شرکا قصد انجام این کار را داشته باشند. همچنین ممکن است وقایعی رخ دهند که سبب ضرورت انحلال یک شرکت شوند. این موارد در قانون تجارت پیش بینی شده و عبارتند از

  • انحلال مبتنی بر اراده شرکا
  • انحلال به سبب از بین رفتن یکی از عناصر شرکت
  • انحلال مبتنی بر دلایل موجه
  • انحلال به سبب وضعیت

 لازم است بدانید که  باید میان فرضی که در آن کلیه شرکا قصد از انحلال شرکت را داشته باشند و فرضی که انحلال یک شرکت، تنها خواست یک یا چند نفر از شرکا است، تمایز قائل شد.

انحلال شرکت مبتنی بر رضایت همه شرکا

در صورتی که پیش از اتمام حیات شرکت، همه شرکا تمایل به انحلال آن داشته باشند، شرکت منحل خواهد شد. انحلال شرکت در قالب تغییر اساسنامه نیز امکان پذیر است. برای این منظور لازم است در اساسنامه مدت شرکت کاهش یابد. لازم به ذکر است که این کاهش و به طور کلی انحلال یک شرکت، باید به ثبت رسیده شده و به عموم اطلاع ‌رسانی شود. در غیر این صورت در مقابل اشخاص ثالث بدون اثر خواهد بود.

همچنین لازم است بدانید که در صورتی که یکی از شرکا قرارداد شرکت را فسخ کند، شرکت منحل خواهد شد؛ مشروط بر اینکه برای مدت معینی تشکیل نشده باشد. با وجود این برای اینکه فردی از این حق فسخ سوءاستفاده نکند، قوانینی در این رابطه وجود دارند. برای مثال فسخ نباید ناشی از قصد اضرار به شرکا نباشد. تشخیص مضر بودن فسخ برای شرکا نیز با دادگاه خواهد بود.

انحلال به سبب از بین رفتن یکی از عناصر شرکت

همانطور که می‌دانید، شرکت قراردادی است که به موجب آن دو یا چند نفر ایجاد شده که فعالیت خاصی را در مدت معین انجام دهند و در سود و زیان شرکت سهیم شوند. در صورتی که هر یک از این عناصر تشکیل دهنده شرکت از بین بروند، شرکت منحل خواهد شد. موارد مرتبط با از بین رفتن یکی از عناصر شرکت عبارتند از:

  • انتفای تعداد شرکا
  • حذف نوع شرکت توسط قانون گذار
  • انتفای موضوع شرکت
  • انقضای مدت شرکت
  • ورشکستگی شرکت

در ادامه، به طور خلاصه به هر یک از این موارد خواهیم پرداخت.

انتفای تعداد شرکا

در ایران برخلاف برخی از کشورهای اروپایی، امکان داشتن شرکت تک شریک وجود ندارد. بنابراین شرکت در صورتی تشکیل خواهد شد که لااقل دو نفر توافق کنند که آن را تشکیل می‌دهند و در صورتی که پس از تشکیل، فقط یک شریک در شرکت باقی بماند؛ انحلال شرکت رخ می‌دهد.

حذف نوع شرکت توسط قانون گذار 

در صورتی که نوع شرکتی که تاکنون وجود داشته است، به وسیله وضع قانون حذف شود؛ شرکت منحل خواهد شد.

انتفای موضوع شرکت

موضوع شرکت دو مفهوم متفاوت دارد: مجموعه اموالی که به شرکت آورده می‌شوند و فعالیتی که شرکت برای انجام آن تشکیل می‌شود. اگر موضوع شرکت به دلیل تحقق هدف شرکت یا از میان رفتن آن، منتفی شود و یا اگر انجام دادن مقصودی که شرکت برای آن تشکیل شده بود، غیرممکن شده یا نوع فعالیت مندرج در اساسنامه شرکت نامه توسط قانون ممنوع گردد، شرکت منحل خواهد شد.

انقضای مدت شرکت

در صورتی که شرکت برای مدت معینی تشکیل شده باشد و با انقضای این مدت، شرکا برای تمدید آن رضایت ندهند؛ شرکت منحل خواهد شد.

ورشکستگی شرکت

ورشکستگی شرکت تجاری هنگامی رخ می‌دهد که شرکت از تادیه وجوهی که بر عهده دارد، بر نیاید. همچنین حکم ورشکستگی به طور موقت قابل اجرا بوده و بنابراین انحلال شرکت از هنگامی محقق می‌شود که حکم دادگاه اول صادر شده باشد و لزومی ندارد که حکم، با گذراندن مراحل قانونی قطعی شده باشد.

همچنین باید بدانید که در صورت انحلال شرکت به سبب ورشکستگی، تصفیه اموال مطابق مقررات مربوط به ورشکستگی انجام خواهد شد. بنابراین اگر طلبکاران شرکت ورشکسته توافق کنند با شرکت قرارداد ارفاقی منعقد نمایند، شرکت منحل نمی‌شود؛ مگر آنکه به تعهدات خود به موجب قرارداد ارفاقی عمل نکرده باشند یا قرارداد ارفاقی به دلیلی باطل اعلام گردد.

انحلال شرکت مبنی بر دلایل موجه

در این مورد نیز خواست یکی از شرکا، از شروط لازم برای انحلال بوده و در واقع نوعی حق فسخ است که از جانب شریک لازم الاجرا خواهد بود. این حق جنبه قانونی داشته و نه قراردادی؛ بنابراین برای اعمال آن باید شرایط قانونی محقق باشد. در نتیجه این حق فسخ باید به وسیله دادگاه اعلام شده و موارد آن را نیز دادگاه تعیین خواهد کرد.

انحلال به سبب وضعیت یکی از شرکا

در شرکت‌های اشخاص، شخصیت سریع اهمیت زیادی دارد و فوت، حجر و عجز شریک از پرداخت دیون شخصی‌اش، ممکن است سبب انحلال شرکت گردند. برای مثال در صورت فوت یا حجر یکی از شرکای ضامن، شرکتخود به خود منحل می‌شود. بنابراین سایر شرکا می‌توانند بر بقای شرکت با قائم مقام متوفی توافق نمایند.

همچنین درصورت عجز شریک  از پرداخت دیون شخصی نیز قانون‌هایی وجود دارند که باید آنها را در نظر داشته باشید. برای مثال در صورتی که شریک تاجر بوده و نتواند دیون خود را پرداخت کند، حکم ورشکستگی وی صادر خواهد شد.

حرف آخر انحلال شرکت

در این مطلب به همه مواردی که لازم است درباره انحلال شرکت بدانید، اشاره کردیم. لازم به ذکر است که قوانین بسیار زیادی درباره انحلال یک شرکت وجود دارند که شما باید به آنها توجه داشته باشید. برای مثال انحلال به سبب وضعیت یکی از شرکا، دارای موارد متعددی است که می‌توانید آنها را بررسی کنید.

شرکت ثبتیما خدمات انحلال شرکت‌ها را انجام می‌دهد. شما می‌توانید کار انحلال شرکت خود را به ثبتیما سپرده و یا از مشاورین حرفه‌ای و خبره این شرکت در این زمینه راهنمایی بگیرید. همچنین می  توانید برای ثبت شرکت تعاونی با مشاوران ما در ارتباط باشید.

ارتباط با ما

تهران، بلوار آیت الله کاشانی، بعد از پل باکری، جنب شیرینی محفل، پلاک265، طبقه ۵، واحد ۱۰

درباره ما

مجموعه ثبتیما با تکیه بر تخصص و سال‌ها تجربه‌ی مشاوران و کارشناسان حقوقی این مجموعه، مفتخر است تا برترین خدمات مربوط به کلیه امور شرکت‌ها در زمینه ثبت، شامل: ثبت شرکت، رتبه‌بندی شرکت، ثبت برند، ثبت تغییرات و تصمیمات شرکت، نقل و انتقال سهام شرکت‌های سهامی خاص، نقل و انتقال سهم‌الشرکه در شرکت‌های با مسئولیت محدود، انحلال، ثبت نام و برند تجاری، افزایش و کاهش سرمایه را به شما ارائه دهد. کسب رضایت مشتریان و ارائه خدمات در بهینه‌ترین زمان ممکن در کنار تیم مشاوران حقوقی ثبتیما تضمین‌کننده موفقیت شرکت شماست . جهت دریافت مشاوره رایگان و یا کسب اطلاعات بیشتر می‌توانید از طریق راه‌های ارتباطی با ما در تماس باشید.